Nguyên nhân và triệu chứng của bệnh Zona thần kinh

Thứ Ba, 04-09-2018

Zona thần kinh là bệnh ngoài da có liên quan đến virus, bệnh có tính lây nhiễm cao trong cộng đồng và dễ bùng phát thành dịch. Do đó, việc nhận diện sớm nguyên nhân và triệu chứng của bệnh Zona thần kinh có ý nghĩa rất quan trọng, giúp điều trị có hiệu quả, ngăn chặn tiến triển bệnh, rút ngắn thời gian đồng thời hạn chế lây lan rộng.

Theo thống kê dịch tễ, bệnh Zona thần kinh có tỉ lệ mắc cao ở các nước ôn đới và một số vùng nhiệt đới. Thời gian thường bùng phát nhiều nhất là vào tháng 3 đến tháng 5 hằng năm. Tỉ lệ mắc phải Zona thần kinh dao động từ 1,2 – 3,4 ca bệnh trên 1000 người. Ở những khu vực khác nhau, tỉ lệ này có thể thay đổi và có sự dao động.Bệnh Zona thần kinh có liên quan mật thiết đến bệnh thủy đậu do cùng một chủng virus gây ra.

nguyên nhân và triệu chứng Zona thần kinh
Nguyên nhân và triệu chứng Zona thần kinh

Nguyên nhân gây bệnh Zona thần kinh

Zona thần kinh là bệnh lý có liên quan đến virus Varicella – Zoster (VZV). Loại virus này có thể gây ra 2 thể bệnh là bệnh thủy đậu (chicken pox) và bệnh Zona thần kinh (herpes zoster hay shingles). Virus Varicella – Zoster là chủng virus có lõi ADN, là một trong 8 chủng virus Herpes có thể lây bệnh trên người.

Ở ngoài cơ thể, virus Varicella – Zoster tương đối kém bền vững nhưng khi xâm nhập được vào cơ thể bệnh nhân thì có khả năng lưu trú rất lâu. Khi xâm nhập lần đầu, virus Varicella – Zoster có thể gây ra bệnh thủy đậu. Sau khi điều trị virus có thể tạm ngưng hoạt động và trú vào các rễ hạch thần kinh.

Khi có điều kiện phù hợp, virus Varicella – Zoster sẽ tái hoạt động trở lại và gây ra bệnh Zona thần kinh. Bệnh Zona thần kinh có thể bùng phát ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp nhiều ở bện nhân từ 60 – 65 tuổi. Ngoài ra những trường hợp dễ bùng phát Zona thần kinh còn có thể rơi vào nhóm bệnh nhân:

  • Có các vấn đề về suy giảm miễn dịch.
  • Người đã từng mắc bệnh thủy đậu từ trước đó 30 ngày trở lên.
  • Bệnh nhân đang mắc một số bệnh khác ảnh hưởng đến sức khỏe, các bệnh đang điều trị hóa xạ trị như ung thư.
  • Người đag sử dụng một số loại thuốc điều trị.
  • Có các vấn đề về tinh thần, tâm lý như stress nặng, ảnh hưởng đến hệ miễn dịch.

Con đường lây nhiễm virus Varicella – Zoster:

Virus Varicella – Zoster gây bệnh Zona thần kinh chủ yếu lây nhiễm qua niêm mạc đường hô hấp (chiếm tỉ lệ cao), niêm mạc đường tiêu hóa, kết mạc mắt. Lây nhiễm có thể trực tiếp thông qua nước bọt của bệnh nhân khi bệnh nhân hắt hơi, ho, nói chuyện và người bị lây nhiễm có tiếp xúc gần. Ngoài ra tiếp xúc gián tiếp với các đồ dùng, vật dụng cá nhân của bệnh nhân mắc Zona thần kinh cũng có tỉ lệ lây nhiễm nhất định.

 

virus Varicella - Zoster gây bệnh Zona thần kinh
Hình dạng và cấu tạo của virus Varicella – Zoster gây bệnh Zona thần kinh

Triệu chứng của bệnh Zona thần kinh

Đối với bệnh Zona thần kinh, các triệu chứng của bệnh thường chia thành 3 giai đoạn rõ rệt, bao gồm giai đoạn tiền triệu chứng, giai đoạn phát ban và giai đoạn phục hồi. Ngoài ra một số bệnh nhân còn có thể trải qua một giai đoạn phụ là đau sau Zona thần kinh.

Giai đoạn tiền triệu chứng

  • Bệnh nhân bắt đầu có các dấu hiệu cho thấy sự tái hoạt động của virus Varicella – Zoster như có cảm giác đau nhói, tê rần trên da như châm chích, nóng rát ngoài da.
  • Có các dấu hiệu khác đi kèm như mệt mỏi, nhức đầu, có thể kèm theo sốt nhẹ.

Giai đoạn phát ban

  • Sau giai đoạn tiền triệu chứng khoảng 12 – 24 giờ, bệnh nhân bắt đầu bước vào giai đoạn phát ban với một loạt các triệu chứng như dát và mảng hồng ban trên da.
  • Trong 72 giờ từ thời điểm có hồng ban trên da, các mụn nước cũng bắt đầu xuất hiện rải rác, có xu hướng ngày càng lớn dần. Trong mụn nước có chứa dịch lỏng, khi mụn nước to sẽ chuyển thành mụn mủ.

Giai đoạn phục hồi

  • Kể từ khi có mụn mủ, trong vòng 7 ngày sau, bệnh nhân bắt đầu ít xuất hiện mụn nước mới.
  • Mụn mủ khô dần và bắt đầu đóng mài trên da. Giai đoạn này có thể kéo dài từ 2 – 3 tuần tùy theo tình trạng bệnh nhân.
  • Trong thời gian này, các vảy tiết bắt đầu biến mất dần sau đó bong vảy và lành dần.
giai đoạn của bệnh Zona thần kinh
Giai đoạn phục hồi của bệnh Zona thần kinh có thể kéo dài từ 2 – 3 tuần tùy theo tình trạng bệnh nhân

Đau sau Zona thần kinh

  • Không phải bệnh nhân nào cũng trải qua giai đoạn đau sau Zona thần kinh. Đa số những trường hợp bị đau sau Zona thần kinh do bệnh nhân có sức khỏe yếu, người cao tuổi có hệ miễn dịch không đảm bảo.
  • Những vùng da có dấu hiệu Zona thần kinh kể cả sau khi phục hồi vẫn có dấu hiệu đau rải rác.
  • Tình trạng này do các dây thần kinh bị tổn thương trong giai đoạn Zona thần kinh bùng phát.
  • Tùy theo tình trạng bệnh nhân mà các đợt đau sau Zona có thể kéo dài từ vài tháng – 1 năm.

Hiểu rõ nguyên nhân gây bệnh Zona thần kinh và xác định sớm các triệu chứng của bệnh là giải pháp giúp điều trị đạt hiệu quả cao, tiết kiệm thời gian cũng như tạo thuận lợi cho bệnh nhân chủ động phòng ngừa. Hi vọng một số thông tin hữu ích trên có thể giúp ích cho bạn trong việc chủ động đối phó với căn bệnh này. Chúc bạn có nhiều sức khỏe.

Một số thông tin cần biết về bệnh Zona thần kinh:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *